Koncert wielkopostny | Karol Szymanowski | Stabat Mater

Orkiestra Symfoniczna Filharmonii im. Henryka Wieniawskiego w Lublinie to zespół, którego dorobek budowały kolejne pokolenia instrumentalistów, dyrygentów i współpracujących z nią solistów.

Od ponad osiemdziesięciu lat lubelscy muzycy wykonują repertuar symfoniczny, uczestniczą w realizacjach dzieł wokalno-instrumentalnych, koncertują za granicą i utrwalają swoje interpretacje na płytach. Historię orkiestry wyznaczają zarówno występy estradowe, jak i systematyczna praca nad brzmieniem oraz podejmowanie nowych wyzwań repertuarowych. Obecnie zespół tworzy 83 muzyków, a funkcję jego pierwszego dyrygenta pełni Maciej Tworek.

Początkiem drogi była Lubelska Orkiestra Kameralna, zorganizowana pod koniec 1944 roku przez Zygmunta Szczepańskiego. Jej pierwszy koncert odbył się 10 lutego 1945 roku, jeszcze podczas wojny. Już w maju tego samego roku zespół wystąpił w pełnym składzie symfonicznym. Przejście od orkiestry kameralnej do symfonicznej oznaczało rozszerzenie możliwości wykonawczych: większa obsada pozwalała sięgać po utwory wymagające rozbudowanych grup instrumentalnych i bogatszej palety brzmienia. Z tego zespołu wyrosła orkiestra, która stała się podstawą działalności Filharmonii Lubelskiej.

Ważny etap jej rozwoju przypadł na lata 1969–1990, związane z działalnością Adama Natanka. Orkiestra poszerzała wówczas repertuar o oratoria, msze, kantaty i opery w wersji koncertowej. Współpraca z chórami lubelskich uczelni oraz innymi zespołami miasta pozwalała realizować rozbudowane partytury wokalno-instrumentalne. Równolegle rozwijała się kameralistyka: przy Filharmonii powstawały zespoły stroikowe, harfowe, fortepianowe i inne formacje. Muzycy zdobywali w nich doświadczenie gry w mniejszej obsadzie, wymagającej szczególnej samodzielności i wzajemnego słuchania.

Istotnym elementem artystycznej drogi lubelskich muzyków są spotkania z zapraszanymi wykonawcami. W historii estrady Filharmonii zapisali się m.in. Wanda Wiłkomirska, Konstanty Andrzej Kulka, Kaja Danczowska, Lidia Grychtołówna, Kevin Kenner i Rafał Blechacz, a wśród dyrygentów — Jan Krenz, Jerzy Maksymiuk, Marek Pijarowski, Tadeusz Wojciechowski, Antoni Wit, Krzysztof Penderecki i Łukasz Borowicz. Dla muzyków współpraca z różnymi osobowościami oznacza konieczność elastycznego reagowania na odmienne koncepcje interpretacyjne, sposób prowadzenia frazy i rozumienie proporcji brzmienia. Każde takie spotkanie wnosi do pracy zespołu nowe doświadczenie.
Wysoki poziom orkiestry kształtowały także zagraniczne występy. Lubelscy Filharmonicy koncertowali m.in. we Włoszech, Szwajcarii, Hiszpanii, Niemczech, Szwecji, Holandii, Danii i Austrii. W 1999 roku dwukrotnie odwiedzili Koreę Południową, a w latach 2012–2014 występowali w Ukrainie. Zespół uczestniczył również w festiwalu w Koszycach w 1986 roku, Festiwalu Muzyki Współczesnej w Alicante w 1989 roku oraz Festiwalu Flamenco w Sewilli w 1990 roku. W 2022 roku orkiestra odbyła także tournée po Stanach Zjednoczonych, grając ponad 30 koncertów w siedemnastu wschodnich i centralnych stanach. Wyjazdy te są częścią dorobku wykonawczego zespołu i świadectwem jego wysokiej pozycji wśród najważniejszych polskich instytucji muzycznych.
Szczególnym świadectwem artystycznych zainteresowań lubelskich muzyków pozostają nagrania. Pierwszy album, „Souvenir de Lublin” z 1996 roku, orkiestra zrealizowała pod batutą Agnieszki Kreiner, z udziałem skrzypka Edwarda Zbigniewa Zienkowskiego. Kolejne wydawnictwa obejmowały m.in. muzykę Czajkowskiego i Musorgskiego na płycie „Z muzyką przez świat”, dzieła Philippe’a Chamouarda oraz utwory Bizeta, nagrane z udziałem Olgi Pasiecznik pod dyrekcją Didiera Talpaina. Repertuar polski reprezentują m.in. album z muzyką Karola Lipińskiego z Dominiką Falger oraz nagranie utworów Henryka Wieniawskiego z Anną Marią Staśkiewicz.

W nowszym dorobku płytowym wyraźnie zaznacza się zainteresowanie rzadziej wykonywanymi polskimi dziełami. Orkiestra zarejestrowała koncerty Joachima Kaczkowskiego z Agnieszką Maruchą i koncerty fortepianowe Raula Koczalskiego z Joanną Ławrynowicz. Pod dyrekcją Wojciecha Rodka powstały „Muzyka symfoniczna” Władysława Żeleńskiego z 2021 roku oraz jego opera „Janek”, wydana w 2023 roku przez Naxos – nagranie otrzymało nominację do International Classical Music Awards 2024 w kategorii Premiere Recordings. W 2024 roku ukazał się album „Andrzej Nikodemowicz. Muzyka naszych czasów”, z Dominiką Falger i Pawłem Kosem-Nowickim. Takie przedsięwzięcia pozwalają poznawać orkiestrę jako zespół podejmujący również zadania odkrywcze i dokumentacyjne.

Rejestracje fonograficzne, koncerty z udziałem gościnnych artystów i występy zagraniczne ukazują różne strony tej samej pracy zespołowej. Na estradzie muzycy reagują na siebie i solistę w czasie rzeczywistym; podczas sesji nagraniowej szczególnego znaczenia nabierają precyzja, równowaga brzmienia i spójność interpretacji. Dorobek Orkiestry Symfonicznej Filharmonii Lubelskiej tworzą właśnie te doświadczenia — gromadzone przez dziesięciolecia, a następnie wykorzystywane w kolejnych projektach. Jej historia trwa w umiejętnościach muzyków, w utrwalonych nagraniach i w każdym nowym spotkaniu z publicznością.

Jest zaliczana do czołowych sopranistek swojego pokolenia. Domeną Artystki jest przede wszystkim precyzja i techniczne możliwości nadzwyczaj wszechstronnego głosu, niezwykła czystość brzmienia i urzekająca barwa. Jej kunszt wokalny podziwiano w wielu miejscach na świecie, gdzie zawsze oczarowuje publiczność i zdobywa uznanie krytyki.

Ukończyła z wyróżnieniem Wydział Wokalno–Aktorski Akademii Muzycznej im. I. J. Paderewskiego w Poznaniu. Współpracuje z wieloma teatrami operowymi i Orkiestrami Symfonicznymi w Polsce i za granicą. Jest laureatką Grand Prix i Złotego Medalu na Międzynarodowym Konkursie Wokalnym im. Marii Callas w Atenach. Jest artystką wszechstronną. W jej bogatym repertuarze znajdują się dzieła od muzyki dawnej po najnowszą.
Występowała pod batutą takich dyrygentów, jak David Lloyd-Jones, David Agler, Maurizio Benini, Gabriel Chmura, Charles Dutoit, Gustavo Dudamel, Agnieszka Franków-Żelazny, Valery Giergiev, Kazimierz Kord, Jan Krenz, Jacek Kaspszyk, Jerzy Maksymiuk, John Neschling, Grzegorz Nowak, Krzysztof Penderecki, Jerzy Semkow, Stanisław Skrowaczewski, Antoni Wit
Nagrała 28 płyt CD i DVD, głównie z muzyką polską. Większość z nich otrzymała prestiżowe nagrody fonograficzne jak choćby International Classical Music Awards w kategorii Muzyki Współczesnej, czy Orphée d’Or, a także nominacje do Fryderyków czy Grammy Awards.

Iwona Hossa przez dwadzieścia lat miała zaszczyt współpracować z prof. Krzysztofem Pendereckim i posiada w swym repertuarze wszystkie dzieła wokalno–instrumentalne Kompozytora. Dokonała wielu prawykonań utworów polskiej muzyki współczesnej, m.in. Krzysztofa Pendereckiego, Wojciecha Kilara, Jerzego Maksymiuka. Jest pedagogiem i managerem kultury.
Jeszcze jako studentka otrzymała Stypendium dla Młodych Twórców Poznańskiego Środowiska Artystycznego, przyznawaną przez Kapitułę Nagrody Artystycznej Miasta Poznania, oraz nagrodę im. Księdza Piotra Wawrzyniaka w kategorii „Nadzieja Wielkopolski”.

Jest laureatką nagrody Bursztynowego Pierścienia za rolę Konstancji w operze W. A. Mozarta Uprowadzenie z seraju i nagrody im. Andrzeja Hiolskiego za rolę Hanny w Strasznym dworze Stanisława Moniuszki.
W 2011 uzyskała tytuł doktora sztuki (UMFC w Warszawie), a w 2014 tytuł doktora habilitowanego (UMFC w Warszawie). Przez 10 lat prowadziła klasę śpiewu solowego na Wydziale Wokalno-Aktorskim Akademii Muzycznej im. I. J. Paderewskiego w Poznaniu.

W 2015 została odznaczona Srebrnym Krzyżem Zasługi przyznanym przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. W 2016 otrzymała Odznaka honorową za zasługi dla Województwa Wielkopolskiego przyznaną przez Marszałka Województwa Wielkopolskiego oraz Odznakę honorową Zasłużony dla Kultury Polskiej przyznaną przez ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Małgorzatę Omilanowską. W 2019 roku otrzymała Medal Zasłużony Kulturze Gloria Artis.
Jest Konsultantem Centrum Edukacji Artystycznej (CEA).

Od 2019 roku jest Członkiem Zarządu Stowarzyszenia im. Bogdana Paprockiego, które jest organizatorem Międzynarodowego Konkursu Wokalnego, koncertów i Letniej Akademii Doskonałości.
Od 2025 roku jest Członkiem Zarządu Głównego Związku Artystów Scen Polskich i koordynatorem projektów ZASP.

Mezzosopranistka, absolwentka Akademii Muzycznej we Wrocławiu w klasie Ewy Czermak, którą ukończyła z wyróżnieniem. W latach 2004–2007 kształciła się również w Hochschule für Musik und Theater w Hanowerze pod kierunkiem Carol Richardson-Smith. Jest laureatką licznych międzynarodowych konkursów wokalnych, m.in. Konkursu im. Stanisława Moniuszki w Warszawie, Konkursu im. Antonína Dvořáka w Karlowych Warach oraz Konkursu im. Haliny Halskiej-Fijałkowskiej we Wrocławiu. Otrzymała także stypendia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Accademia Rossiniana w Pesaro oraz Richard Wagner Stipendium Bayreuth. W 2015 roku została laureatką Teatralnej Nagrody Muzycznej im. Jana Kiepury w kategorii „Najlepsza śpiewaczka” za rolę Oktawiana w Kawalerze srebrnej róży.

Na scenie operowej zadebiutowała w 2006 roku w Oldenburgisches Staatstheater w Niemczech. W latach 2007–2017 była związana z Operą Wrocławską, gdzie wykonywała szeroki repertuar obejmujący m.in. partie Oktawiana w Kawalerze srebrnej róży, Cherubina w Weselu Figara, Dorabelli w Così fan tutte, Donny Elviry w Don Giovannim, Rozyny w Cyruliku sewilskim, Jadwigi w Strasznym dworze, Maryny Mniszek w Borysie Godunowie oraz Maddaleny w Rigoletcie.

Artystka regularnie występuje na najważniejszych scenach operowych w Polsce, w tym w Teatrze Wielkim – Operze Narodowej w Warszawie i Warszawskiej Operze Kameralnej, a także na prestiżowych festiwalach, m.in. Wielkanocnym Festiwalu im. Ludwiga van Beethovena i Festiwalu Mozartowskim. Współpracuje również z czołowymi zespołami symfonicznymi, takimi jak Orkiestra Filharmonii Narodowej i NOSPR.

Na scenie Teatru Wielkiego w Warszawie stworzyła wiele znaczących kreacji, m.in. Donnę Elvirę w Don Giovannim, Kristę w Sprawie Makropulos, Zaidę w Turku we Włoszech, Diakonissę w Królu Rogerze, Jadwigę w Strasznym dworze, Laidę w Erosie i Psyche, Chochlika w Goplanie, Mercédès w Carmen, Annę w Marii Stuart oraz Annia w Łaskawości Tytusa. Współpracowała z uznanymi reżyserami, m.in. Mariuszem Trelińskim, Christophem Marthalerem, Christopherem Aldenem, Davidem Pountneyem, Moshe Leiserem i Patrice’em Caurierem oraz Ivo van Hove’em.

Bernacka występowała również na scenach zagranicznych, m.in. w Komische Oper w Berlinie, gdzie można ją było usłyszeć w Medei Ariberta Reimanna oraz Juliuszu Cezarze Händla. W Staatsoper Stuttgart wystąpiła w Elektrze Richarda Straussa pod batutą Cornelisa Meistera.

Jej repertuar obejmuje zarówno najważniejsze partie mezzosopranowe operowego kanonu, jak i dzieła XX oraz XXI wieku. Artystka ceniona jest za wszechstronność, wyrazistą interpretację sceniczną oraz charakterystyczny, nośny głos.

Wybitny polski baryton, absolwent Akademii Muzycznej we Wrocławiu w klasie prof. Bogdana Makala. Laureat wielu konkursów wokalnych w kraju i za granicą. W latach 2001–2002 doskonalił swoje umiejętności w Wiedniu pod kierunkiem prof. Leopolda Spitzera. Był również stypendystą Samorządu Wrocławia w Dziedzinie Kultury i Sztuki dla Młodych Utalentowanych Wrocławian oraz Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

W 2002 roku zadebiutował w Teatrze Wielkim – Operze Narodowej w Warszawie jako Peleas w operze „Peleas i Melizanda” Claude’a Debussy’ego. Od tego czasu występuje na najważniejszych scenach operowych i koncertowych w Polsce oraz za granicą. Współpracował m.in. z Valerym Gergievem i Krzysztofem Pendereckim. W 2011 roku uczestniczył w prapremierowym wykonaniu „Powiało na mnie morze snów” Pendereckiego w Filharmonii Narodowej w Warszawie, a w 2013 roku wystąpił podczas Beijing Music Festival pod batutą kompozytora.

Szczególne miejsce w działalności artysty zajmuje muzyka polska, a zwłaszcza twórczość Stanisława Moniuszki. W latach 2019–2022, na zamówienie Narodowego Instytutu Fryderyka Chopina, nagrał wraz z pianistą Radosławem Kurkiem trzy albumy z pieśniami Moniuszki. W jego dyskografii znajdują się również nagrania oper „Straszny dwór”, „Halka”, „Flis”, „Beata” i „Hrabina”, a także płyta z pieśniami Fryderyka Chopina.

Mariusz Godlewski jest laureatem Teatralnej Nagrody Muzycznej im. Jana Kiepury w kategorii Najlepszy Śpiewak, przyznanej za role Scarpii w „Tosce” Pucciniego oraz Zurgi w „Poławiaczach pereł” Bizeta. W 2022 roku otrzymał Nagrodę Samorządu Województwa Mazowieckiego im. Cypriana Kamila Norwida za nagranie drugiego tomu pieśni Moniuszki oraz kreację Podczaszyca w „Hrabinie”.

W swoim repertuarze posiada liczne pierwszoplanowe partie operowe, m.in. Króla Rogera, Oniegina, Don Giovanniego, Marcella, Scarpię, Amonasra, Giorgia Germonta, Wolframa, Pimenа, Zurgę i Escamilla. Szczególne miejsce zajmują role w operach Moniuszki: Janusz w „Halce”, Zbigniew i Miecznik w „Strasznym dworze”, Podczaszyc w „Hrabinie”, Henryk Volsey w „Beacie” oraz Jakub we „Flisie”.

Artysta wykonuje również repertuar pieśniarski, m.in. utwory Schuberta i Brahmsa, oraz dzieła muzyki barokowej i współczesnej.

W ostatnich sezonach występował m.in. jako Król Roger, Amonasro w „Aidzie” Verdiego oraz Marcello w „La Bohème” Pucciniego. W sezonie 2024/2025 w Teatrze Wielkim – Operze Narodowej kreował partię Macieja w „Strasznym dworze” Stanisława Moniuszki.

W krakowskiej Akademii Muzycznej studiował fortepian w klasie prof. Jana Hoffmana, chóralistykę, oraz dyrygenturę w klasie prof. Józefa Radwana. Brał udział w dyrygenckich kursach mistrzowskich prowadzonych przez Helmutha Rillinga, Rogera Norringtona i Kurta Masura. Jako asystent współpracował z Lorinem Maazelem.

W latach 2005 do 2012 był dyrygentem Capelli Cracoviensis. Jest wykładowcą Akademii Muzycznej w Krakowie. W 2002 roku rozpoczął, trwającą 18 lat, dyrygencką współpracę z Krzysztofem Pendereckim. Jej owocem był m. in. udział w nagraniu z orkiestrą Sinfonia Iuventus kompletu jego symfonii i koncertów instrumentalnych.

W roku 2018, w ramach obchodów jubileuszu 85-lecia urodzin kompozytora dyrygował II koncertem skrzypcowym Metamorfozy z Rundfunk-Sinfonieorchester Berlin w Filharmonii Berlińskiej z Anne Sophie Mutter jako solistką, z którą następnie odbył tournee po Chinach z towarzyszeniem orkiestry Sinfonia Varsovia.

W roku 2019 poprowadził dwa ważne koncerty z muzyką Krzysztofa Pendereckiego: 1 września Polskie Requiem z okazji 80. rocznicy wybuchu II Wojny Światowej w obecności Prezydentów Polski, Niemiec i Wiceprezydenta Stanów Zjednoczonych, oraz w październiku koreańską premierę Pasji wg św. Łukasza w ramach Seoul International Music Festival. W 2025 roku w Basilica Papale Di Santa Maria Maggiore w Rzymie podczas koncertu specjalnego zorganizowanego w 20. rocznicę śmierci Papieża św. Jana Pawła II i 5. rocznicę śmierci Krzysztofa Pendereckiego zadyrygował jego Credo.

Koncertował w Europie, Azji i obu Amerykach, dyrygując takimi zespołami jak, m.in.: The Hilliard Ensemble, Narodową Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia, NDR Radiofilharmonie, MDR Sinfonie Orchester, Orquesta Sinfónica de Galicia, Orkiestrą Symfoniczną Czeskiego Radia (Pražskié Jaro), Orquesta Sinfonica Simon Bolívar de Venezuela, Orquesta Filarmόnica de Bogotá, Orkiestrą Folharmoniczną w Brnie, a ostatnio Tonhalle Zürich, Dresdner Philharmonie, Oxford Philharmonic Orchestra, Tokyo Metropolitan Symphony Orchestra, Romanian National Radio Orchestra (Enescu Festival), Russian Philharmonic Orchestra, Jerusalem Symphony Orchestra, KBS Symphony Orchestra.

Komentator; Redakcja Muzyczna Programu 2 Polskiego Radia

Muzykolog i dziennikarz muzyczny. W latach 1993-2016 i ponownie od września 2017 – dziennikarz Programu 2 Polskiego Radia oraz Polskiego Radia Chopin. Prezenter autorskich audycji w paśmie przedpołudniowym („Kanon Dwójki”, „Quodlibet Dwójki”) oraz komentator transmisji koncertów („Filharmonia Dwójki”) i spektakli operowych („Wieczór operowy”, „Opera pod gwiazdami”). Twórca audycji monograficznych poświęconych muzyce klasycyzmu i romantyzmu (m.in. 104 Symfonie Józefa Haydna; Moje czasy jeszcze nadejdą czyli symfonika Gustava Mahlera; Romantyzm - znany czy nieznany?; Karłowicz – piewca modernistycznej melancholii, Giganci: Gustav Mahler). Współautor cykli audycji: Droga do piękna – przewodnik po twórczości Witolda Lutosławskiego (2013) oraz 100 lat muzyki polskiej. Od Paderewskiego do Zagajewskiego (2018). W Roku Moniuszkowskim (2019) – zaprezentował komplet pieśni Moniuszki opublikowanych w Śpiewnikach domowych (codzienna Antologia w Programie 2 Polskiego Radia). Autor audycji Beethoven 2020 (2019-202) i jej kontynuacji od jesieni 2024 – Beethoven 2027. W Polskim Radiu Chopin prowadzi m.in. autorski cykl poświęcony historii romantycznego koncertu fortepianowego (Od stylu brillant do symfonizmu. Drogi i bezdroża romantycznego koncertu fortepianowego), cykl poświęcony wykonawstwu dzieł Fryderyka Chopina pt. Interpretacja niejedno ma imię, a w roku 2026 – Carl Maria von Weber i duch niemieckiego romantyzmu. Przez ponad 30 lat aktywności dziennikarskiej w Programie 2 Polskiego Radia zajmował się również szeroko pojętą publicystyką kulturalną – wywiadami, recenzjami i komentowaniem bieżących wydarzeń muzycznych. Od 1995 roku obsługiwał dziennikarsko wszystkie Konkursy Chopinowskie oraz Konkursy Skrzypcowe im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu, a także m.in. Konkursy Moniuszkowskie i 3. Międzynarodowy Konkurs Muzyki Polskiej w Rzeszowie.
Jest autorem tekstów publicystycznych, recenzji i wywiadów publikowanych m.in. w „Ruchu Muzycznym”, „MWM Muzyka w Mieście” i na stronie www.dwutygodnik.com. Laureat Złotego Mikrofonu 2010 – prestiżowej nagrody Polskiego Radia.